Sự phát triển mạnh mẽ của internet và các nền tảng mạng xã hội như Zalo, Facebook Messenger, Telegram…. đã mang lại nhiều tiện ích cho cuộc sống. Tuy nhiên, đi kèm với đó là những nguy cơ tiềm ẩn về an ninh mạng và rủi ro pháp lý do sự thiếu hiểu biết của một bộ phận người dùng.

Hiện nay, tình trạng gửi, chia sẻ và phát tán hình ảnh, video clip nhạy cảm (thường gọi là "ảnh nóng", "clip phòng the") qua các tin nhắn cá nhân hoặc hội nhóm kín đang diễn ra phức tạp. Nhiều người vẫn lầm tưởng rằng không gian chat riêng tư là nơi an toàn và bản thân "muốn gửi gì cũng được". Đây là một nhận thức hết sức lệch lạc. Hành vi này không chỉ hủy hoại danh dự của người khác mà còn đẩy chính người thực hiện vào vòng lao lý với các án phạt tiền cực nặng hoặc bị khởi tố hình sự.

I. Không gian "kín" là ảo – trách nhiệm pháp lý là thật

Nhiều người có thói quen gửi ảnh riêng tư cho người yêu, bạn bè để "tâm sự", hoặc forward (chuyển tiếp) các clip nhạy cảm nhặt được trên mạng vào các "nhóm kín" trên Zalo, Messenger để bàn tán. Họ tự tin rằng tin nhắn có chế độ bảo mật nên cơ quan chức năng sẽ không biết. Thực tế, trong kỷ nguyên số, mọi dữ liệu được truyền đi đều lưu lại "dấu vết kỹ thuật số". Khi xảy ra tranh chấp, mâu thuẫn hoặc khi cơ quan công an vào cuộc điều tra, các dữ liệu này dễ dàng bị trích xuất làm bằng chứng đanh thép. Pháp luật Việt Nam bảo vệ quyền bất khả xâm phạm về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân của công dân. Mọi hành vi lan truyền, phổ biến các ấn phẩm có tính chất đồi trụy, khiêu dâm đều là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng.

Ảnh minh họa

II. Các mức xử phạt nghiêm khắc theo quy định pháp luật

Tùy thuộc vào tính chất, mức độ và hậu quả gây ra, hành vi gửi và phát tán ảnh, clip nhạy cảm qua Zalo, Messenger sẽ bị xử lý nghiêm khắc dưới góc độ hành chính hoặc hình sự:

1. Xử phạt vi phạm hành chính (Phạt tiền đến 20 triệu đồng)

Nếu hành vi chia sẻ hình ảnh, clip nhạy cảm chưa đến mức bị truy cứu trách nhiệm hình sự, người vi phạm sẽ bị xử phạt theo điểm b khoản 1 điều 101 Nghị định 15/2020/NĐ-CP: (Được sửa đổi bổ sung bởi Nghị định số 14/2022/NĐ-CP)

Mức phạt: Từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng.

Hành vi bị phạt: Cung cấp, chia sẻ thông tin đánh bạc hoặc phục vụ đánh bạc; cung cấp, chia sẻ thông tin cổ súy các hủ tục, mê tín, dị đoan, dâm ô, đồi trụy, không phù hợp với thuần phong, mỹ tục của dân tộc.

2. Khởi tố hình sự về "Tội truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy" (Điều 326 Bộ luật Hình sự)

- Nhiều người cho rằng phải bán clip nhạy cảm lấy tiền thì mới bị đi tù. Đây là quan niệm sai lầm. Chỉ cần có hành vi "phổ biến" (gửi, chia sẻ) cho người khác xem mà thỏa mãn các điều kiện sau thì sẽ bị khởi tố hình sự:

- Dữ liệu được phổ biến có dung lượng từ 1 Gigabyte (GB) trở lên.

- Ảnh nhạy cảm được phổ biến cho từ 10 người trở lên.

- Đã bị xử phạt hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm.

- Mức hình phạt: Thấp nhất là phạt tiền từ 10 - 100 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm. Khung hình phạt cao nhất cho tội danh này lên đến 15 năm tù giam.

3. Khởi tố hình sự về "Tội làm nhục người khác" (Điều 155 Bộ luật Hình sự)

Nếu mục đích của việc gửi ảnh, clip nhạy cảm lên Zalo, Messenger nhằm bôi nhọ, xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của nạn nhân (ví dụ: trả thù sau khi chia tay, tống tiền, hạ nhục đối thủ). Người vi phạm sẽ bị truy cứu về tội làm nhục người khác.

Nếu sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử để phạm tội, mức hình phạt sẽ từ 01 năm đến 03 năm tù. Hậu quả dẫn đến nạn nhân bị rối loạn tâm thần hoặc tự sát, mức án tối đa là 05 năm tù.

III. Khuyến cáo và biện pháp phòng ngừa cho cộng đồng

Để bảo vệ bản thân, gia đình và xây dựng một môi trường mạng lành mạnh, an toàn, Công an phường Vị Khê khuyến cáo người dân thực hiện tốt các nguyên tắc sau:

1. Tuyệt đối không tự ghi hình, lưu trữ: Hãy nói "Không" với việc tự chụp ảnh, quay video clip nhạy cảm của bản thân hoặc của người khác, ngay cả khi đó là người yêu hay vợ/chồng. Điện thoại có thể bị mất, bị hack hoặc tài khoản đám mây bị rò rỉ bất cứ lúc nào.

2. Nguyên tắc "Không nhận - Không lưu - Không gửi": Khi nhận được các hình ảnh, đường link hoặc clip nhạy cảm từ người khác gửi đến, tuyệt đối không được tò mò bấm xem, không lưu về máy và không chuyển tiếp (forward) cho bất kỳ ai hoặc bất kỳ hội nhóm nào.

3. Cảnh giác với các "nhóm kín": Rời khỏi các hội nhóm có dấu hiệu chia sẻ "link đen", văn hóa phẩm đồi trụy trên Zalo, Messenger, Telegram. Việc bạn ở trong các nhóm này và bấm tương tác cũng có thể khiến bạn trở thành đồng phạm hoặc đối tượng bị cơ quan chức năng rà quét.

4. Chủ động tố giác tội phạm: Khi phát hiện hình ảnh, clip riêng tư của mình hoặc của người khác bị phát tán trái phép, cần bình tĩnh dùng tính năng chụp ảnh màn hình lưu lại bằng chứng, sau đó báo ngay cho cơ quan Công an nơi gần nhất hoặc để kịp thời ngăn chặn và xử lý kẻ xấu.

Mỗi người chúng ta hãy là một người sử dụng mạng xã hội thông thái, có trách nhiệm. Một hành động bấm nút "Gửi" hay "Chia sẻ" tưởng chừng vô hại trong vài giây có thể hủy hoại danh dự của một con người, đồng thời tự khép lại tương lai của chính bản thân mình sau cánh cửa nhà giam. Hãy thượng tôn pháp luật để bảo vệ chính mình và gia đình.

Công an phường Vị Khê